Gemeentehuis Land van Cuijk

Besloten is het huidige gemeentehuis van Boxmeer te verbouwen tot een nieuw gemeentehuis voor de inwoners van de gemeente Land van Cuijk.

De nieuwe gemeente die door deze samenvoeging is ontstaan, telt per 1 januari 2025 92.774 inwoners en 33 kernen. Met een oppervlakte van 324 km² is Land van Cuijk qua grondgebied de grootste gemeente van de provincie Noord-Brabant.

Vanaf de bouwtekeningen (2021) van de verbouwing zijn het Platform Toegankelijk Boxmeer en de Stichting Toegankelijk Land van Cuijk betrokken geweest. Met leden van het schouwteam zijn verschillende schouwing van het gebouw en de directe omgeving uitgevoerd. De eindschouwing heeft in  november 2025 plaatsgevonden.

Tijdens deze schouwingen is niet alleen gekeken naar de toegankelijkheid voor bezoekers, maar ook naar de toegankelijkheid voor het personeel op de werkvloer. Daarnaast heeft later overleg plaatsgevonden tussen de gemeente en de architect van het plein over nog aanvullende aanpassingen ter veiligheid van het plein.

Conclusie 

Het nieuwe gemeentehuis Land van Cuijk, wat zich in Boxmeer bevind, is bij de schouwing van november 2025 nog niet goedgekeurd.

Het gemeentehuis is fraai gerealiseerd en er zijn veel verbeteringen doorgevoerd en er was een prettige samenwerking met de gemeente. Bezoekers en medewerkers kunnen het gemeentehuis veilig bereiken. Ook binnen kunnen zij rekenen op een goed toegankelijk gebouw waarin zij zich prettig en zelfstandig kunnen bewegen.

Wij hebben nog enkele eindadviezen gegeven voor de aanpassingen die zonder grote impact gerealiseerd kunnen worden om het gemeentehuis nog toegankelijker te maken. Alle adviezen zijn opgenomen in een schouwrapport die de gemeente heeft ontvangen. Het Platform Toegankelijk Boxmeer zal dit project blijven volgen.

Hoofdentree:

De hoofdentree is uitgerust met een draaideur. De draaideur start automatisch en kan volledig worden geopend of via een drukknop in een langzamere stand worden gezet. Aan de buitenzijde is bovendien een bel aanwezig voor bezoekers die extra hulp nodig hebben.

De draaideur voldoet aan de gestelde eisen en markeringen en is goed toegankelijk voor bezoekers met een mobiele of visuele beperking. 

Entree oostzijde:

De entree aan de oostzijde is voor het personeel, alleen te gebruiken met een personeelspasje. Er is een automatische deur en goed toegankelijk en bruikbaar voor personeel.

Entree westzijde

De entree aan de westzijde is ook alleen voor het personeel en alleen te gebruiken met een personeelspasje. Ook deze deur opent automatisch en goed toegankelijk en bruikbaar voor personeel.

De route vanaf de hoofdentree naar de receptie is helder. De aanmeldzuil is echter niet bruikbaar voor bezoekers met een visuele beperking. Daarom is er na overleg voor gekozen om hier geen geleidelijnen aan te laten lopen. Er zijn geleidelijnen die leiden naar de receptie en de raadzaal. Bezoekers met een visuele beperking kunnen zich oriënteren vanaf de entree tot aan de receptie. Vanaf dat punt is begeleiding door personeel noodzakelijk. Er is ervoor gekozen om binnen het gemeentehuis geen aanvullende geleidelijnen aan te brengen.

Er is een vrije looproute naar zowel de receptie, loketten als de aanmeldzuil. Wel is er een geleidelijn aangelegd van de hoofdentree naar de receptie en de raadzaal.

De vloer is niet glanzend en biedt voldoende grip.

Als men met de lift aan de westzijde naar beneden komt, kan men via een dubbele deur, die automatisch opent via een sensor, naar de Toiletten of de receptie. De deur naar het trappenhuis opent handmatig.

Receptie

De receptie bevindt zich centraal in de ontvangstruimte op de begane grond. Er is een verlaagd, onberijdbaar gedeelte voor rolstoelgebruikers. Deze voldoen aan de juiste maten. 

Alle loketten zijn toegankelijk en bruikbaar voor bezoekers en personeel. De looproute naar de receptie en balies is vrij. Goed zichtbare beeldschermen bij de balie/receptie zijn aanwezig. De akoestiek is goed.

Aanmeldzuil

Vanaf de hoofdentree is de aanmeldzuil duidelijk zichtbaar. De zuil is in hoogte verstelbaar en is zo ook bedienbaar voor mensen in een rolstoel of kleinere mensen.

Loketten

Naast de receptie/afhaalbalie bevinden zich vijf loketten. Deze loketten zijn drempelvrij bereikbaar. De looproute is vrij van obstakels en bevat geen versmallingen; de minimale breedte bedraagt 1,20 meter.

De bovenkant van het loket bevindt zich op een hoogte van 0,76 meter en is goed onderrijdbaar. Er zijn zitplaatsen aanwezig, echter zonder armleuningen. De tafel is aan de zijde van de medewerker in hoogte verstelbaar. De vaste betaalautomaat is goed bereikbaar voor gebruikers van een rolstoel of rollator, is bedienbaar vanuit een zittende houding en het display is leesbaar op zithoogte.

Ontvangsthal

Het meubilair in ontvangsthal is grotendeels verplaatsbaar. De bankjes bij de komende plantenbakken is vast en staat niet in een looproute. Er zijn stoelen met armleuningen aanwezig en de meeste tafels zijn bruikbaar voor bezoekers met een rolstoel. De looproutes zijn vrij en er is genoeg vrije ruimte naast zitgelegenheden voor eventueel een hulphond.

Spreekkamers

Er zijn verschillende spreekkamers. Deze zijn beveiligd en kunnen niet worden geopend door bezoekers. Als een afspraak plaats vind in de spreekkamer, dan opent de medewerker de deur automatisch doormiddel van een drukknop. De deur heeft een deurdranger, zodat de deur zelfstandig sluit. Deze is niet te zwaar. Er is camerabeveiliging. Dit is ook aangegeven doormiddel van een sticker op het raam. Het glas is deels gematteerd en dat zorgt voor privacy. Tafels zijn onderrijdbaar en er is een ruime draaicirkel.

Raadzaal

De raadszaal is met een O-opstelling met aan de kop de plaatsen voor het college B&W en de raad. Halverwege de O is een opening waar een rolstoel kan staan. Deze ruimte is 1m breed en ruim genoeg voor een rolstoel. Bij de rolstoelplaatsen kan ook een tafel en communicatiekastje worden geplaatst. De bezoekersplaatsen zijn aan het eind van de O. 

Er is een ringleiding aanwezig, deze voldoet aan de eisen en op de deur van de raadzaal is een sticker geplaats met informatie dat er een ringleiding aanwezig is. Op elke vaste tafel zijn communicatiekasjes geplaatst.

Er is een geleidelijn vanaf de hoofdentree naar de raadzaal.

College B&W

Deze ruimte is ruim en de tafel voldoet aan de juiste afmetingen. Het bureau is in hoogte verstelbaar.

Begane grond

Er zijn verschillende ruimtes, sommige beveiligd, kleine belplekken en ruime vergaderruimtes. Tafels hebben de juiste afmetingen. Er is veel variatie in meubilair. Sommige tafels zijn in hoogte verstelbaar. Er zijn geen deurdrangers en de tussendeuren openen automatisch.

Hier bevind zich ook de ruimte voor de bedrijsarts en de stilte/kolfruimte die ook voldoen aan de wettelijke eisen. 

Eerste verdieping

Op deze verdiepingen kan je als bezoeker alleen met een pasje of met een host komen. Alle deuren hebben een vrije doorgangsbreedte van 0.90m. De tussendeuren open via een sensor of drukknop automatisch, alleen de deur naar het restaurant niet. Hier zijn dubbele deuren die handmatig moeten worden geopent.

Ook op deze etage zijn verschillende werkplekken, zoals vergaderruimtes en belplekken. Deze zijn net als op de begane grond gevarieerd ingericht en gemeubileerd. De ruimtes zijn ruim en het meubilair is verplaatsbaar. Er is rekening gehouden met de juiste afmetingen. De deuren van de vergaderruimtes hebben geen deurdranger. 

Commissiezaal 

De commissiezaal heeft een tussenwand die open gezet kan worden als nodig. Tafelhoogte is goed en stoelen zijn verrijdbaar. Ook in deze ruimte is net als in de raadzaal een ringleiding en communicatiekasjes aanwezig.

Tweede verdieping

Ook op deze verdiepingen kan je als bezoeker alleen met een pasje of met een host komen. Alle deuren hebben een vrije doorgangsbreedte van 0.90m. 

Op deze etage zijn veel vergaderruimtes, werkplekken, belplekken en een concentratiewerkplek. Ook hier is met heel veel variatie aan tafels en stoelen de inrichting verzorgd. De ruimtes zijn ruim.  

Liften

Er zijn twee liften in het gebouw. De liften voldoen aan de minimale afmetingen en contrastvereisten. Beide liften zijn voorzien van een spiegel, een leuning en een opklapstoeltje.

Het reliëf op de bedieningspanelen is verkeerd geplaatst. Beide liften zijn uitsluitend toegankelijk voor personeel met een personeelspas.

Trappen

Het trappenhuis is voorzien van een rechte trap. De breedte van de trap is voldoende en er zijn bordes aanwezig. De trappen zijn voorzien van markeringen op elke traptrede. Het trappenhuis voldoet aan de juiste afmetingen, markeringen en contrasten. 

Trapleuningen waren aan beide kanten aanwezig, maar deze lopen niet 0.30m door ten opzichte van de bovenste en onderste trede.

Eerste Verdieping

Op deze verdieping bevindt zich het personeelsrestaurant. De tussendeur, een dubbele deur, opent handmatig, maar staat de hele dag open wordt verzekerd. Dit heeft niet onze voorkeur. Als deze deuren niet open staan levert dat voor de medewerkers in een rolstoel wel problemen op.  

Het restaurant ziet er ruim en kleurrijk uit, mooi kleurcombinatie. Ook hier zijn verschillende zitmogelijkheden, zoals banken, bartafels en stoelen. Maar ook tafels en stoelen op normale hoogte. Opmerkelijk was dat geen enkele stoel met een armleuning aanwezig was.

De koffiehoekjes zijn op verschillende manieren aangekleed en gevarieerd. De koffiehoek met vaste bank en tafel (ingebouwd) is niet toegankelijk voor mindervalide werknemers.  

Tweede verdieping

De koffiehoek is ruim opgezet genoeg om met een rolstoel te kunnen komen en koffie te zetten. De tussendeur opent via een sensor automatisch.

Er is een hellingbaan vanaf de parkeerplaats naar de hoofdentree. Deze helling heeft geen leuning. Echter is er ook een mogelijkheid om via de bloembakken naar de hoofdingang te komen, zonder helling.

De trap en de helling (bestaande) vanuit de parkeergarage om naar de  hoofdingang te komen zijn best steil en niet voorzien van een leuning, dat betekend dan men niet vanuit de parkeergarge zelfstandig naar boven of beneden kan en de lift is alleen te gebruiken met een personeelspasje.

Er is een rolstoeltoegankelijke toilet op alle etages. Toilet is bruikbaar en toegankelijk, alleen de opklapbeugels hangen iets te laag en het haakje om de jas op te hangen zou op zithoogte moeten worden opgehangen. De afmetingen en kleurencombinatie zijn juist. Is inmiddels bewegwijzering aanwezig, maar heel slecht herkenbaar en leesbaar in verband met gebruik van onjuiste kleurencombinatie.  

• Er is nu geen leesbare bewegwijzering voor toiletten. De bewegwijzering moet duidelijk zijn en goed leesbaar en voorzien van helderheidscontrast.
• De informatie op de website kan nog verbeterd worden door te vermelden dat ringleidingen aanwezig zijn in raadzaal en commissiezaal, maar ook dat de lift alleen gebruikt kan worden door gebruik van een personeelspasje
• Let op dat tafels vast staan en niet verschuiven als je moet opstaan. Mensen die zich moeten optrekken/steunen op de tafel

De brandweer heeft het gebouw al gescreend en de BHV-ers zijn geïnstrueerd. Op elke etage hangt het ontruimingsplan en de vluchtroutes zijn gemarkeerd. Als er brand uitbreekt en de liften niet meer gebruikt mogen worden, gaan beide liften automatisch naar de begane grond, zodat mensen die vast zitten in de lift uit kunnen stappen. Hierna werkt de lift niet meer. Op etage twee hangt naast het trappenhuis een Evacchair om mindervaliden via de trap naar beneden te kunnen brengen.  

Als het alarmsysteem op de rolstoeltoegankelijk toiletten gebruikt wordt komt gelijk een melding op de mobiele telefoon van de BHV-ers die elke dag aanwezig zijn.

Het is een mooi ingericht plein met voldoende zitplaatsen om uit te rusten, fietsenrekken en de gevaarlijke trap naar de parkeerplaats is verwijderd. Het plein ziet er prachtig uit. Echter is er gekozen voor een watergoot die deels over het plein loopt en zich ook in de looproute naar de hoofdingang bevindt. Deze watergoot is gevaarlijk voor rolstoelgebruikers en voetgangers, omdat deze niet goed zichtbaar en niet herkenbaar is.

De aangelegde geleidelijnen naar de hoofdingang en naar de ingang aan de westzijde zijn gerealiseerd. Echter zijn deze niet volledig doorgetrokken tot aan de ingang aan de westzijde en belemmert het groen de natuurlijke gidslijn. 

In de parkeergarage bevinden zich twee gehandicaptenparkeerplaatsen (GPP), wat voldoet aan de 2%-norm. De plaatsen zijn haaks aangelegd en er is een lift aanwezig binnen een afstand van 25 meter. Helaas zijn beide liften uitsluitend toegankelijk en te bedienen met een personeelspas. Er is een bordje geplaats met een telefoonnummer die men kan bellen als men met deze lift naar boven wil. Er zijn twee gehandicaptenparkeerplaatsborden (E6) en de bijbehorende markeringen zijn aanwezig. De parkeerplaatsen voldoen aan de minimale afmetingen. De vloer is antislip. Het parkeren is hier vrij toegankelijk.

Op de parkeerplaats naast het gemeentehuis zijn twee haakse gehandicaptenparkeerplaatsen (GPP) die voorzien zijn van een gehandicaptenparkeerplaatsbord (E6). Dat is voldoende en voldoet aan de 2%. 

Links naast de hoofdingang bevindt zich buiten een ruim overdekt gedeelte, waarin twee oplaadpunten voor scootmobielen zijn geplaatst. Het overdekte gedeelte biedt voldoende ruimte voor meerdere scootmobielen, fietsen en andere hulpmiddelen. Ook de twee oplaadpunten voldoen aan de norm. 

• In openbare gebouwen is vooral de oriëntatie in de entreehal van belang. Vanaf de receptie kan men immers verder worden geholpen. Goede bewegwijzering is van groot belang in openbare gebouwen.
• Om de bereikbaarheid voor blinden en slechtzienden te vergroten kan bij voorbeeld een geleidelijn aangebracht worden van de entree naar de balie
• Zorg dat de soort deuren overeenkomen met de functie van de ruimte erachter. Glazen deuren duiden meestal op voor publiek bestemde toegangen.
• De oriëntatiemogelijkheden van de gebruikers kunnen verder worden vergroot door voor hen relevante deuren en doorgangen in contrasterende kleuren uit te voeren en deuren die minder belangrijk zijn als het ware te maskeren.
• Zeer geschikte kleuren voor bewegwijzering en kleurmarkeringen zijn geel-blauw, lichtgroendonkeroord en lichtgroenzwart.
• Zorg dat de deuren in het gebouw niet veel kracht vergen om te openen of ook mogelijk zijn om te openen met een drukknop.
• Deuren in het gebouw zijn of open of dicht maar niet half open. Voor blinden en slechtziende is dit slecht waarneembaar waardoor de kans van ertegen aan komen toeneemt.
• Steeds meer mensen zijn slechthorend. Instructies voor personeel is van groot belang, zoals aankijken, helder en luid articuleren bij een gesprek aan balie of receptie.
• Instructies voor personeel dat een groot gedeelde laaggeletterde zijn die extra ondersteuning nodig hebben. Ook mensen met hersenletsel hebben deze hulp en begrip nodig en vooral geduld.
• Mensen met dementie te kunnen ondersteunen benodigd liefdevolle aandacht, geduld, kennis en creativiteit. Instructies daarvoor is belangrijk.
• Duidelijke instructie en informatie op de website over hoe ringleidingen werken, hoe koppelt men deze aan gehoorapparaat, maar ook over gebruik lift, ringleidingen.
• Het is van belang dat personeel goede instructies krijgt als mindervalide/visueel beperkte en laaggeletterde mensen het gemeentehuis bezoeken en zo de juiste hulp ontvangen.

Aanbevelingen uitgankelijkheid 

Mindervaliden zijn in noodsituaties (zoals brand) een kwetsbare groep en hebben hierbij vaak de hulp van andere nodig om het gebouw te verlaten. Naast de toegankelijkheid het gebouw in moet in noodsituaties ook de uitgankelijkheid voor mindervaliden het gebouw uit aandacht krijgen. Hieronder staan enkele aanbevelingen hierover. 

• Maak vluchtroutes en vluchtdeuren duidelijk herkenbaar zodat ze voor iedereen goed vindbaar zijn.
• Een goede, eenvormige signalisatie is belangrijk. Duidelijke pijlen duiden de vluchtrichting en vluchtdeuren aan. Ook een duidelijk leesbaar ‘vluchtplan’.
• Sluit ze aan op toegangspaden en verzamelplaatsen
• Vluchtroutes volgen een korte en logische route door het gebouw zonder obstakels. Route bestaat uit goed aangesloten oppervlakte.
• De aansluiting van vluchtroutes in de binnenruimte op de vluchtroute(s) in de buitenomgeving moet goed georganiseerd zijn.
• In het geval van brand mag de lift niet gebruikt worden, dit vormt onder meer een probleem voor rolstoelgebruikers en personen met hart- of ademhalingsproblemen. Alternatieven zoals een evacuatiestoel kunnen hierbij een oplossing zijn (zoals Evac Chair). Plaats deze evacuatiestoel op een logische plek vlakbij de trap.
• Gebruik van een brandalarm in het gebouw dat naast geluidsignalen ook aangeven wordt met lichtsignalen voor doven en slechthorende bezoekers.